UNIVERSAL DESIGN งานออกแบบ…เพื่อทุกคน

ปัจจุบันนี้ประเทศไทยกำลังอยู่ในช่วงเวลาเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ นอกจากการพัฒนาทางการแพทย์จะต้องรับมือกับสังคมสูงอายุเหล่านี้แล้ว งานออกแบบก็จำเป็นต้องปรับตัวเพื่อรองรับความต้องการและพฤติกรรมของผู้ใช้ทุกคนอย่างเท่าเทียมกัน ไม่ว่าจะเป็นผู้สูงอายุ คนพิการ ผู้เจ็บป่วยหรือผู้ที่มีความสามารถในการใช้ชีวิตประจำวันที่แตกต่างจากบุคคลทั่วไปด้วยข้อจำกัดทางร่างกาย ปัจจุบันนี้เราจึงเห็นการออกแบบเพื่อส่วนรวม (Universal Design) เพิ่มมากขึ้น ซึ่งการออกแบบนี้ไม่นับว่าเป็นสไตล์หรือมีรูปแบบดีไซน์ที่ตายตัว เพราะเป็นเพียงแค่แนวคิดในการออกแบบสิ่งแวดล้อม สถานที่ เทคโนโลยี และสิ่งของเครื่องใช้ต่างๆ เพื่อตอบสนองการดำเนินชีวิตด้วยความสะดวกสบายของทุกคนเท่านั้น อีกทั้งยังเสริมสร้างความปลอดภัยและลดอัตราการเกิดอุบัติเหตุให้กับผู้ใช้ทุกเพศทุกวัยได้อีกด้วย

universal_design-1

ถ้าพูดถึงประเทศต้นแบบที่ให้ความสำคัญกับแนวคิดการออกแบบเพื่อส่วนรวม (Universal Design) ก็คงจะหนีไม่พ้น ‘ประเทศญี่ปุ่น’ เพราะเมื่อปี 1994 ได้มีการออกกฏหมายอาคารสำหรับผู้พิการและผู้ด้อยโอกาสออกมาใช้ ทำให้มีการประยุกต์สิ่งอำนวยความสะดวกต่างๆ เพื่อส่วนรวมมากขึ้น เช่น ห้างสรรพสินค้า โรงภาพยนตร์ โรงแรม และสถานที่สำคัญที่เป็นชุมชนหรือสาธารณะก็ตาม ซึ่งทุกวันนี้เราสามารถพบการออกแบบเพื่อส่วนรวม (Universal Design) ในประเทศญี่ปุ่นได้เกือบทุกพื้นที่ ไม่ว่าจะเป็นบาร์จับในห้องน้ำสาธารณะสำหรับผู้สูงอายุหรือสตรีมีครรภ์ ทางลาดชันเพื่อเข้า-ออกอาคาร ตู้โทรศัพท์สาธาณะแบบที่สามารถปรับความสูงได้หลายระดับ ที่จอดรถสำหรับสุภาพสตรี รถเข็นผ่อนแรงสำหรับผู้สูงอายุที่สามารถซื้อและใส่ของกลับบ้านได้ ฯลฯ

ถึงแม้ว่าการออกแบบเพื่อส่วนรวม (Universal Design) ในประเทศไทยยังไม่แพร่หลายมากนัก แต่หลายๆ องค์กรก็เริ่มให้ความสำคัญ ใส่ใจความต้องการและพฤติกรรมผู้ใช้งานทุกกลุ่มมากขึ้น ซึ่งบริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ก็ตระหนักถึงการให้บริการในส่วนนี้เช่นกัน จึงได้พัฒนาปั๊มน้ำมัน ปตท. ให้เป็นมากกว่าปั๊มน้ำมัน ภายใต้แนวคิด PTT Life Station สัญลักษณ์แห่งความห่วงใย เพื่อตอบสนองความต้องการที่หลากหลายของผู้บริโภคผ่านสินค้าและบริการต่างๆ

hn1-1144

ด้วยความห่วงใยผู้บริโภคทุกเพศทุกวัย ทางปั๊มน้ำมัน ปตท. จึงปรับปรุงปั๊มน้ำมันให้เป็นรูปแบบ Friendly Design เพื่อสร้างความสะดวกสบาย ความปลอดภัยในการเข้าถึงและการใช้งานทุกๆ พื้นที่ภายในปั๊มน้ำมันให้กับทุกเพศ ทุกวัย ทุกสภาพร่างกาย ด้วยการจัดทำที่จอดรถสำหรับผู้ทุพพลภาพ ที่จอดรถสตรี ห้องน้ำพิเศษเพื่อการใช้งานสำหรับทุกคน ทางลาดชันสำหรับรถเข็นขึ้นทางเท้าและเข้าร้านค้า กล้อง CCTV ตลอดจนปุ่มกดแจ้งเตือนเหตุฉุกเฉิน รวมถึงจัดทำป้ายสัญลักษณ์ที่บอกตำแหน่งจุดใช้งานต่างๆ ให้เห็นอย่างชัดเจน ซึ่งในปีนี้ทางปตท. มุ่งปรับปรุงปั๊มน้ำมัน ปตท. จำนวน 180 แห่งและเดินหน้าปรับปรุงให้ครบทุกแห่งต่อไปในอนาคต

hn111-f63b hn1111111-8c50

 

ขอบคุณข้อมูล :
http://www.thaihealth.or.th/Content/17180-เรื่องน่ารู้%20Universal%20Design:%20การออกแบบเพื่อคนทั้งมวล.html
https://www.tcdcconnect.com/content/500/
https://sites.google.com/site/universaldesign4/home/universal-design-in-japan
http://www.thaihealth.or.th/Content/17180-เรื่องน่ารู้%20Universal%20Design:%20การออกแบบเพื่อคนทั้งมวล.html